Verpleegkundige adviesraden (VAR, VVAR, ZAR, PAR, MAR, VSC en VSB)

Trainingen voor VAR, VVAR, ZAR, PAR, MAR, VSC en VSB
Zetje verzorgt maatwerktrainingen, begeleiding en teamcoaching voor:

• VAR-ren - verpleegkundige adviesraden

• VVAR-ren - verpleegkundige- en verzorgende adviesraden

• ZAR-ren - multidisciplinaire zorgadviesraden

• PAR-ren - multidisciplinaire professionele adviesraden

• MAR-ren - multidisciplinaire adviesraden

• VSC-en - verpleegkundige staf conventen

• VSB-en - verpleegkundige stafbesturen

Ik werk graag en exclusief samen met teams en groepen die bereid zijn om met zichzelf aan de slag te gaan en zich verder willen professionaliseren om het optimale met elkaar te bereiken. Dat wil zeggen: goed georganiseerde medezeggenschap die vanuit een eigen missie, visie en doelen een wezenlijke bijdrage levert aan het beleid van de organisatie.

Zetjes visie op de VAR, VVAR, ZAR, PAR, MAR, VSC en VSB
Een VAR - VVAR - ZAR – PAR - MAR - VSC - VSB zie ik als een autonoom adviesorgaan voor de raad van bestuur of directie van een zorginstelling. Voor de leesbaarheid gebruik ik verder alleen de afkorting VAR (lees hier ook VVAR, ZAR, PAR, MAR, VSC of VSB).

Tarieven
» Tarieven cursussen / maatwerktrainigen VAR

Boek - Zetje Verpleegkundige Adviesraad op de kaart!
Vanuit de visie dat kennis er is om te delen, schreef ik dit praktische handboek voor iedereen die serieus werk wil maken van een volwassen en professionele medezeggenschap voor zorgprofessionals.
Dit boek is een bron van informatie en inspiratie voor de Verpleegkundige Adviesraad (VAR): zijn leden, voorzitters en (ambtelijk) secretarissen én hun bestuurders.

Ben je benieuwd naar wat dit boek voor jou of jouw VAR kan betekenen

» Bekijk hier de inhoudsopgave Zetje VAR op de kaart!
» Bestel het boek Zetje VAR op de kaart!

Boeken - De kunst en kunde van vragen stellen / Feedback of 'op de bek feeden'?
Speciaal voor de medezeggenschap schreef ik de boeken De kunst en kunde van vragen stellen en Feedback of 'op de bek feeden'. Twee praktische boeken die de VAR helpen om doelgericht vragen te leren stellen en om eenvoudig effectieve feedback te geven. Interesse?

» Bekijk en download het boek De kunst en kunde van vragen stellen; een erVARing rijker!
» Bekijk en download het boek ‘Feedback of op de bek feeden’; een Zetje in voortVARende feedback!

Wil je een VAR oprichten?
Download hier een stappenplan voor het oprichten van een VAR.

Samenstelling VAR
Een VAR bestaat uit verpleegkundigen, verpleegkundigen en verzorgenden en/of paramedici, andere zorgprofessionals (denk aan fysiotherapeuten, radio-diagnostisch laboranten, logopedisten, sociotherapeuten, etc.) en krijgt professionele ondersteuning van een ambtelijk secretaris.

Onmisbaar en autonoom
Ik zie de VAR als een belangrijke en onmisbare partner van de bestuurder die invloed uitoefent op de beleidscyclus vanaf het moment van beleidsontwikkeling. Een VAR is niet opgenomen in de hiërarchische lijn van een instelling of organisatie en volledig autonoom. De adviesraad  bepaalt zelf zijn werkwijze, agenda en mate van invloed. Uiteraard binnen de grenzen van redelijkheid. Boodschap aan de bestuurder is altijd: “zo snel als het kan en zo langzaam als het moet”. Ik stimuleer dat enorm in trainingen.

Eigen koers
VAR-ren met een duidelijke richting en koers (missie, visie en doelstellingen), die goed met elkaar samenwerken,  kunnen echt wezenlijke invloed uitoefenen op het organisatiebeleid. Zij zorgen voor betere en meer gedragen organisatiebesluiten.

Ontwikkeling competenties en kracht
De ervaring en competenties van de VAR-leden bepalen de kracht, invloed en slagvaardigheid van de VAR. Competenties zijn te ontwikkelen en ervaring doe je gaandeweg samen op. Zo groeit de VAR stap voor stap van een reactieve VAR naar een (pro)actieve VAR. Een training van Zetje geeft de hele VAR, het Dagelijks Bestuur (DB) en de Ambtelijk Secretaris (AS) eigen visie en kracht.
Download hier een competentieprofiel van een "ideaal" VAR-lid.

– Dagelijks bestuur
Een dagelijks bestuur (DB) is een belangrijk orgaan binnen een VAR. Het DB geeft op een niet-hiërarchische manier leiding en structuur aan het werk van de medezeggenschap. Dat is geen gemakkelijke opgave. Daarom is duidelijkheid zo belangrijk. Duidelijkheid over de taak, rol, bevoegdheid en verantwoordelijkheid van het DB. Die afspraken leg je samen vast. Sleutelwoord voor een DB is Leiderschap.

– Ambtelijk secretaris
Een onmisbare taak, rol en functie binnen de VAR is die van ambtelijk secretaris (AS), vaak een ondergewaardeerde en onbegrepen functie. Een AS is namelijk géén gekozen lid van de groep, maar maakt er toch deel van uit. Een groep die de AS doorgaans loyaal dient. Een goede AS ontzorgt de VAR die zich daardoor op de inhoud kan concerten. Samen bepaal je de positie, taak, rol en functie van de AS. Die kan variëren van secretarieel ondersteunend, begeleidend, adviserend en/of beleidsmatig ondersteunend. Zo zorgt een AS voor planning, proces en procedures en bewaakt de continuïteit binnen de medezeggenschap. Door in trainingen bewust aandacht te geven aan de positie, taak, rol en functie van de AS, kan de VAR meer en beter gebruik maken van de ambtelijk secretaris als professional.

Doelstellingen VAR
Uiteraard heeft elke VAR zijn eigen doelen en aandachtsgebieden.
Globaal en algemeen gesteld is het doel voor een VAR: de kwaliteit van de zorg waarborgen en die, waar mogelijk, te verbeteren door, vanuit de optiek van de zorgprofessional:

• in een zo vroeg mogelijk stadium invloed uit te oefenen op het organisatiebeleid;

• de bestuurder, gevraagd en ongevraagd, te adviseren over de vak- en zorginhoudelijke ontwikkelingen.

• de beroepsinhoudelijke ontwikkelingen te volgen en deze, waar nodig en mogelijk, bij collega’s te stimuleren.

• bij te dragen aan de verdere ontwikkeling van en het stimuleren en uitdragen van zorgprofessional Leiderschap.

Zo draagt de VAR bij aan een grotere betrokkenheid en draagvlak van de zorgprofessionals bij het (nieuwe) beleid van de organisatie.

Een van de middelen van een VAR om de beroepsinhoudelijke ontwikkelingen bij collega's te stimuleren is om een symposium te organiseren.

Download hier een stappenplan /checklist voor het organiseren van een VAR-symposium.

Reglement
Een VAR heeft een duidelijk Reglement nodig met daarin onder andere :

• De samenstelling van de VAR;

• De werving en selectie van VAR-leden;

• De wijze van besluitvorming;

• De verkiezing van een voorzitter, plaatsvervangend voorzitter, secretaris;

• Etc. 

Download hier een voorbeeld Reglement.

Samenwerkingsovereenkomst - gezonde dialoog
In de visie van Zetje bepaalt de VAR vanuit een zelfstandige positie zijn eigen agenda. De agenda van de zorgaanbieder is, hoe belangrijk ook, niet de agenda van de VAR. En net als de VAR heeft ook de bestuurder eigen taken, verantwoordelijkheden en bevoegdheden. Daar hoort verschil van inzicht bij, net als tegengestelde meningen en het accepteren van verschillende belangen.

Ik pleit ervoor om als VAR, samen met de bestuurder/directie, een samenwerkingsovereenkomst op te stellen. Daarin leg je samen vast hoe je met elkaar wilt samenwerken, over welke faciliteiten de VAR beschikt, hoe vaak je met elkaar overlegt, etc. In feite kun je alles vastleggen wat je gezamenlijk wilt. Een samenwerkingsovereenkomst biedt structuur, duidelijkheid en houvast.

Zetje helpt VAR en bestuurder bij het organiseren van praktische medezeggenschap en een gezonde dialoog.

Download hier een voorbeeld samenwerkingsovereenkomst VAR-bestuurder.

CAO’s zorginstellingen
Een aantal CAO’s in de zorg bevelen een VAR aan. Ook zonder verwijzing in een CAO is oprichting van een VAR goed mogelijk.

Uit CAO Ziekenhuizen:
‘Teneinde de kwaliteit en de professionele ontwikkeling van de verpleegkundige zorg te verbeteren, bevelen cao partijen aan dat op instellingsniveau wordt voorzien in een adequate vorm van advisering vanuit de verpleging door de realisering van een Verpleegkundige Adviesraad (VAR).’

Uit CAO VVT
‘Adviesraad van Zorgmedewerkers
Om bij te dragen aan de professionaliteit en kwaliteit van de verzorgende en verpleegkundige zorg bevelen cao-partijen aan om een Adviesraad voor zorgmedewerkers in te stellen.’

Uit CAO gehandicaptenzorg
‘In de preambule van de CAO wordt opgenomen dat sociale partners aanbevelen dat er op organisatieniveau goede afspraken worden gemaakt over de invloed van zorgmedewerkers op de invulling van het zorginhoudelijk beleid. Daartoe worden in de CAO-app linken opgenomen naar professionele statuten van beroepsverenigingen.’